Dấu ấn một con đường


Đường Trương Ðnh có l chưa phi là con đường đp nht, rng nht hoc quan trng nht ca TPHCM. Tuy nhiên, đây có th là mt trong nhng con đường tiêu biu mang nhiu du n Sài Gòn ngày xưa, cũng như nhng k nim thân thương ca tôi và gia đình.

1. Ðường Trương Ðnh đon bên qun 3 trước năm 1975 có tên Ðoàn Th Ðim và trước 1954 là Larégnère, bên qun 1 là Trương Công Ðnh - trước 1975 và Amiral Roze - trước 1954. Tuy ch dài hơn 2 km nhưng đường này li có nhiu đon mang bn sc riêng vi dân cư có nếp sng khác nhau. Ða s người dân sng trên các đon đường này đu quen biết nhau, không ít thì nhiu. Tuy sng mt đô th ln nhưng h vn có cm giác thân tình. Người ta gp g hng ngày, chào hi nhau và con cái thường đi hc chung trường.

Ðường Trương Ðnh đon t Lê Lai đến Nguyn Du ch yếu là nhà ph ca các h buôn bán. Tuy không được quy hoch bài bn và phn ln nhà ca xây dng theo kiu t phát, nhp nhô, lm chm nhưng đây là mt khu ph sinh đng c ngày ln đêm, vi nhiu dch v thương mi trong nhà ln trên l đường.

Mt căn bit th cũ trên đường Trương Đnh, Qun 3 - TPHCM. nh: Quc Thng

Ðon t đường Nguyn Du đến Võ Văn Tn có Công viên Tao Ðàn vi các hàng cây du cao vút. Có do, công viên này đóng ca không cho xe vào, ch dành cho người đi b. Sau đó, công viên được khai thông và đường Trương Ðnh ct ngang qua đây chuyn thành mt chiu, đt thêm các g gim tc an toàn. Nh đó, người đi tp th dc công viên ngày càng đông, to nên mt trung tâm cng đng xanh nho nh, nơi mà nếu chy vòng vòng bui sáng thì thế nào ta cũng gp vài người quen.

Kế tiếp là đon t đường Võ Văn Tn đến Kỳ Ðng, nơi có nhiu nhà ph khang trang, t chc tt hơn dành cho gii trung lưu trí thc. Ðây là mt trong nhng đon đường bit th tiêu biu thuc khu trung tâm Sài Gòn, va được quy hoch bài bn theo kiu Pháp li va khang trang và trng nhiu cây ăn trái. Lúc trước, đon này ch có bit th. Sau năm 1975, nhiu CB-CNV được cp nơi chung ti các căn bit th mà ch đã đi nước ngoài. Dn dn, h t phân chia, ct xén xây dng thành các căn nhà ph ri hp thc hóa, chen chúc vào khu bit th cũ. Cho nên, tính đc trưng cnh quan Pháp ca con đường bit th này hin không còn rõ nét như vn còn thy đường Tú Xương hay Ngô Thi Nhim.

Ngoài ra, đường Trương Ðnh đon t Kỳ Ðng đến kênh Nhiêu Lc mi được m, gm nhng nhà ph mi. Ðon này thay thế cho con đường nh gm các khu nhà lp xp trước kia và dn dà tr thành khu buôn bán ăn ung khá sm ut, điu hành bi nhng cư dân mi dn đến.

2. Trước khi dn v căn bit th Pháp cũ góc đường Trương Ðnh - H Xuân Hương, gia đình tôi tng sng mt thi gian dài các lu trên ca căn bit th công ti góc đường Nguyn Du - Nam Kỳ Khi Nghĩa. Căn bit th Pháp này nm trong tng th 8 bit th ca mt đi gia xây dng cho con cháu mình hai bên con hm tư nhân ni lin t đường Ðoàn Th Ðim ra Nguyn Gia Thiu. Ông thiết kế công trình theo phong cách hin đi, ng dng mt s gii pháp kiến trúc và phong thy đ hóa gii các nh hưởng xu t đường H Xuân Hương đâm vào.

Ðường Trương Ðnh có nhiu công trình mang kiến trúc đc trưng cho nhiu giai đon lch s ca Sài Gòn - TPHCM. Nhà chúng tôi là mt công trình vi kết cu xây dng bê tông tô đá ra tiêu biu ca kiến trúc thi kỳ đu nhng năm 1970. Kiến trúc phong cách thi kỳ này còn có th thy tr s Văn phòng 2 B Xây dng ti góc đường Lý Chính Thng, chung cư cao cp góc đường Tú Xương và căn bit th góc đường Ngô Thi Nhim.

khu vc này, công trình kiến trúc Pháp c đin tiêu biu có Trường Nguyn Th Minh Khai (Gia Long). Kiến trúc Pháp theo phong cách hin đi hơn có Trường Colette toàn màu đ và qun th chung cư cao cp góc đường Nguyn Du. Cao c chung cư góc đường Nguyn Ðình Chiu là mt công trình khác bit, đc trưng cho kiến trúc "nhà thu khoán" thi M chiếm đóng...

3. Tôi nh mãi gia đình mình được hàng xóm thăm hi, chào đón thân thin thế nào khi mi dn đến căn bit th góc đường Trương Ðnh - H Xuân Hương. Dn dn, chúng tôi xây dng mi quan h thân tình vi nhiu gia đình khu ph và có cm giác như đang sng trong mt cng đng nh gia mt thành ph ln.

Ngày nay, vic duy trì các mi quan h xóm ging thân thiết như vy dường như càng lúc càng khó khăn hơn, dù chúng tôi và có l nhiu người vn mong mun điu đó. Khu vc này ngày càng đông đúc, phc tp và bn bu hơn cùng vi s phát trin ca mt thành ph hin đi, đông dân. Tình trng kt xe vào gi tan tm bt đu xy ra, điu chưa tng có đây. Gn như tr em không còn cp sách đi b đến trường như trước mà ch thy cha m bn bu đưa đón hng ngày.

Nhiu cao c mi được xây dng trên đường Trương Ðnh; người ra vào, làm vic, ăn ung, mua sm ngày càng đông nhưng cũng ít gn bó vi nhau hơn. Ngoài công vic, người ta dường như ch còn va đ thi gian cho cuc sng riêng ca mình, ít quan tâm đến cng đng xung quanh như trước…

Khi quan sát nhng chuyn nh ri liên tưởng đến vn đ ln, chúng ta có th thy cht lượng sng tt dường như d đt được hơn vi nhng cng đng dân cư nh, trong mt cơ cu gm các đô th ln nh kết ni cht ch vi nhau thành mt vùng đô th TPHCM nhưng có bn sc riêng cho tng khu. Ðó có l là mt trong nhng đnh hướng phát trin bn vng mà thành ph nên xem xét.

Mt đô th cc ln vi nhiu qun - huyn, dân s hàng chc triu người và mt phong cách sng chy theo thi gian vi bn sc nht nhòa tuy có th đem li li ích v mt nào đó nhưng người dân li phi đánh đi nhng giá tr sng mà đáng ra h vn có th tiếp tc được hưởng.


Ngô Viết Nam Sơn

No comments:

Post a Comment